Ngân hàng tiếp tục hạ lãi suất, mở rộng tín dụng ưu đãi

Ngày 26/10, VPBank thông báo giảm thêm 0,4 điểm phần trăm lãi suất huy động ở các kỳ hạn từ 6 đến 13 tháng. Với tiền gửi trực tuyến dưới 10 tỷ đồng, lãi suất kỳ hạn 6–11 tháng giảm còn 6,6%/năm, trong khi kỳ hạn 12–13 tháng xuống 6,7%/năm.

Đối với khoản tiền gửi từ 10 tỷ đồng trở lên, lãi suất được niêm yết ở mức 7%/năm cho kỳ hạn 6–11 tháng và 7,1%/năm cho kỳ hạn 12–13 tháng. Mức cao nhất trong biểu lãi suất là 7,4%/năm, áp dụng với kỳ hạn 15–18 tháng. Trước đó, từ ngày 20/10, VPBank đã giảm 0,5 điểm phần trăm/năm lãi suất tiết kiệm trực tuyến ở các kỳ hạn 15 và 18 tháng. Động thái này nối tiếp xu hướng điều chỉnh lãi suất huy động tại nhiều ngân hàng sau chỉ đạo của NHNN. Thống kê cho thấy hàng chục ngân hàng đã thông báo giảm lãi suất.

Ở chiều cho vay, nhiều chương trình ưu đãi cũng được triển khai cho khách hàng cá nhân và doanh nghiệp với quy mô, điều kiện cụ thể. Sacombank cho biết triển khai thêm gói tín dụng 20.000 tỷ đồng dành cho khách hàng cá nhân, với mức giảm lãi suất từ 1,5–2 điểm phần trăm/năm. Trước đó, từ ngày 20/10, ngân hàng đã giảm 0,5 điểm phần trăm/năm lãi suất huy động đối với các kỳ hạn từ 6 tháng trở lên, đồng thời triển khai gói tín dụng 40.000 tỷ đồng cho doanh nghiệp, giảm 2 điểm phần trăm/năm lãi suất cho vay.

Làn sóng giảm lãi suất ngày càng sôi động

Trong gói tín dụng 20.000 tỷ đồng dành cho khách hàng cá nhân, Sacombank phân bổ 10.000 tỷ đồng cho hoạt động sản xuất, kinh doanh, bao gồm hộ kinh doanh. Lãi suất được giảm từ 1,5 điểm phần trăm/năm so với khung hiện hành, hỗ trợ nhu cầu bổ sung vốn lưu động, nhập hàng hóa, nguyên vật liệu và mở rộng kinh doanh.

Ngân hàng dành 10.000 tỷ đồng còn lại để giảm lãi suất cho khách hàng hiện hữu đủ điều kiện. Tùy theo nhóm khách hàng và khoản vay, mức giảm dao động từ 1,5–2 điểm phần trăm/năm, qua đó giảm bớt áp lực chi phí tài chính.

Tại MSB, gói tín dụng dành cho doanh nghiệp có quy mô lên tới 10.000 tỷ đồng, với lãi suất cho vay bằng đồng Việt Nam từ 7,5%/năm. Mức giảm tối thiểu là 2 điểm phần trăm/năm so với lãi suất thông thường, tùy điều kiện áp dụng. Ngân hàng cũng giảm 0,5 điểm phần trăm/năm lãi suất huy động đối với các kỳ hạn từ 6 tháng trở lên theo chính sách riêng.

VIB triển khai gói tín dụng 15.000 tỷ đồng dành cho doanh nghiệp thuộc các lĩnh vực ưu tiên, với mức giảm lãi suất cho vay tối đa 1,5 điểm phần trăm/năm. Nguồn vốn tập trung vào công nghiệp hỗ trợ, sản xuất vật liệu và linh kiện, hạ tầng, đầu tư công, năng lượng tái tạo và xuất khẩu.

Trong khi đó, VPBank dự kiến triển khai từ ngày 26/10 chương trình giảm 1,5 điểm phần trăm lãi suất cho vay đối với khách hàng cá nhân hoạt động trong 6 nhóm ngành nghề trọng điểm. Ngân hàng cũng dành hạn mức 10.000 tỷ đồng hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa vay bổ sung vốn lưu động, với mức giảm lãi suất lên tới 1,5 điểm phần trăm/năm.

Các chương trình trên được triển khai sau những chỉ đạo liên tiếp của NHNN. Ngày 21/10/2026, NHNN ban hành Công văn số 9736/NHNN-CSTT, yêu cầu các ngân hàng thương mại quyết liệt thực hiện nhiệm vụ giảm mặt bằng lãi suất theo chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và kết luận của Thống đốc NHNN tại cuộc họp ngày 19/10. Theo đó, các ngân hàng phải giảm tối thiểu 0,5%/năm lãi suất tiền gửi bình quân đối với các giao dịch mới có kỳ hạn từ 6 tháng trở lên trong những tháng cuối năm 2026, so với mức của chính ngân hàng tại kỳ báo cáo từ ngày 11 đến 20/10/2026.

Để bảo đảm việc giảm lãi suất mang lại hiệu quả thực tế, thay vì chỉ điều chỉnh trên biểu niêm yết, NHNN sẽ giám sát số liệu bình quân của các giao dịch mới thông qua hệ thống báo cáo thống kê theo Công văn số 6194/NHNN-DBTK ngày 7/8/2023.

Các ngân hàng không thực hiện chỉ đạo có thể phải chịu biện pháp xử lý nghiêm, bao gồm việc xem xét giảm hoặc giao thấp chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng. Trước đó, ngày 18/10/2026, NHNN ban hành Văn bản số 9608/NHNN-CSTT về việc triển khai các giải pháp của tổ chức tín dụng nhằm góp phần ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và bảo đảm an toàn hệ thống ngân hàng.

NHNN yêu cầu các tổ chức tín dụng thực hiện nghiêm túc, hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp nhằm bảo đảm an toàn hệ thống và ổn định thị trường tiền tệ. Trong đó, các ngân hàng phải giảm tối thiểu 0,5%/năm lãi suất tiền gửi niêm yết đối với kỳ hạn từ 6 tháng trở lên, không chạy đua tăng lãi suất huy động hoặc cạnh tranh thiếu lành mạnh gây bất ổn thị trường tài chính – tiền tệ. Đồng thời, các ngân hàng cần giảm lãi suất cho vay, tập trung mức giảm 1,5–2%/năm đối với lĩnh vực sản xuất, kinh doanh và các lĩnh vực ưu tiên. NHNN cũng yêu cầu kiểm soát chặt hoạt động cấp tín dụng cho những lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro và khách hàng, nhóm khách hàng có dư nợ lớn.

Giảm thực chất chi phí vốn, giữ vững kỷ luật tín dụng

Đánh giá về nỗ lực giảm lãi suất của các ngân hàng, TS. Lê Duy Bình, Giám đốc Economica Việt Nam, cho rằng đây là sự chia sẻ lợi ích và nỗ lực đáng kể của ngành Ngân hàng nhằm hỗ trợ tăng trưởng kinh tế trong bối cảnh nguy cơ lạm phát vẫn hiện hữu và áp lực bên ngoài còn lớn.

Theo ông, việc hạ lãi suất cần được thực hiện đồng bộ trong toàn hệ thống. Sự đồng thuận của các ngân hàng thương mại cần chuyển hóa thành quyết tâm và hành động chung, với sự tham gia của các ngân hàng thương mại cùng những tổ chức tín dụng khác.

TS. Lê Duy Bình nhấn mạnh rằng nỗ lực từ ngành Ngân hàng và các chủ thể trong lĩnh vực tài chính cần đi đôi với sự chủ động của doanh nghiệp trong sử dụng vốn, nâng cao hiệu quả sản xuất, kinh doanh và tạo ra mức tăng trưởng tốt hơn.

Ông cũng đề xuất khai thác thêm các nguồn lực của nền kinh tế, đặc biệt từ thị trường vốn. Nguồn lực phục vụ tăng trưởng cần được huy động thông qua thị trường trái phiếu, nhất là trái phiếu doanh nghiệp, và thị trường cổ phiếu, qua đó chia sẻ áp lực cung ứng vốn cho nền kinh tế. Cùng với việc nâng cao hiệu quả sử dụng vốn của doanh nghiệp, đây là điều kiện giúp các nỗ lực hiện nay phát huy tác dụng trong trung hạn.

Ở góc độ tạo dư địa giảm lãi suất, ông Nguyễn Quang Huy, CEO Khoa Tài chính – Ngân hàng, Trường Đại học Nguyễn Trãi, cho rằng các ngân hàng cần rà soát chi phí, cải tiến quy trình, ứng dụng công nghệ và cắt giảm những khoản chi không cần thiết, đồng thời duy trì chất lượng dịch vụ và bảo đảm an toàn hoạt động.

Bên cạnh đó, ngân hàng cần chia sẻ lợi nhuận hợp lý với khách hàng đáp ứng điều kiện, đặc biệt là doanh nghiệp có phương án kinh doanh khả thi, dòng tiền rõ ràng và khả năng trả nợ phù hợp. Việc công khai điều kiện cùng mức giảm lãi suất sẽ giúp doanh nghiệp chủ động tính toán chi phí vốn.

Theo ông Huy, nâng cao chất lượng tín dụng và tăng cường thu hồi nợ cũng góp phần mở rộng dư địa giảm lãi suất. Việc đôn đốc các khoản nợ đến hạn, xử lý nợ xấu và ngăn ngừa nợ mới phát sinh giúp giảm tổn thất cũng như chi phí dự phòng. Tuy nhiên, thu hồi nợ không đồng nghĩa với việc tự động tạo ra nguồn vốn mới hoặc bảo đảm lãi suất giảm ngay. Chất lượng tài sản được cải thiện sẽ giúp ngân hàng định giá vốn sát hơn với rủi ro thực tế. Ngoài ra, đa dạng hóa nguồn thu cũng góp phần giảm sự phụ thuộc vào hoạt động tín dụng. Ông Huy lưu ý, hỗ trợ doanh nghiệp phải luôn đi đôi với bảo đảm an toàn hệ thống.

Theo đó, NHNN cần điều hành thanh khoản linh hoạt, phối hợp chính sách tiền tệ với chính sách tài khóa, đồng thời theo dõi lạm phát, tỷ giá và chất lượng tín dụng. Việc giảm lãi suất cần gắn với tiêu chí minh bạch, giám sát thực chất và phân bổ vốn đúng nhu cầu sản xuất, kinh doanh. Các ngân hàng cũng phải duy trì kỷ luật tín dụng, không hạ thấp tiêu chuẩn thẩm định, không chạy theo tăng trưởng dư nợ, đồng thời kiểm soát rủi ro tập trung và mất cân đối kỳ hạn để hỗ trợ tăng trưởng mà không làm tích tụ rủi ro.

Khang Nguyễn