Theo số liệu thị trường, chốt phiên 2/10, lãi suất qua đêm (ON) ở mức 2,8%/năm. Lãi suất kỳ hạn 1 tuần giảm 2,1 điểm phần trăm xuống 3,5%/năm; kỳ hạn 2 tuần giảm 0,75 điểm phần trăm còn 5%/năm, trong khi kỳ hạn 1 tháng tăng nhẹ 0,1 điểm phần trăm lên 6,3%/năm.

Trước đó, lãi suất qua đêm đã giảm nhanh trong những ngày cuối tháng 9, từ vùng 7%/năm xuống 1%/năm, rồi tiếp tục về 0,7%, 0,5% và có thời điểm chỉ còn 0,2%/năm. Vì vậy, việc tăng trở lại 2,8%/năm vào cuối tuần chủ yếu phản ánh sự thay đổi nhu cầu vốn rất ngắn giữa các tổ chức tín dụng sau giai đoạn lãi suất xuống thấp.

Lãi suất qua đêm là kỳ hạn nhạy cảm với trạng thái vốn ngắn hạn của hệ thống ngân hàng. Đây là mức lãi suất áp dụng cho các khoản vay mượn rất ngắn giữa các tổ chức tín dụng nhằm phục vụ thanh toán, cân đối nguồn vốn và đáp ứng yêu cầu thanh khoản. Do đó, mức lãi suất này có thể biến động nhanh giữa các phiên và không đồng nhất với mặt bằng lãi suất huy động, cho vay đối với khách hàng dân cư.

Cùng với diễn biến trên thị trường liên ngân hàng, hoạt động trên kênh cầm cố của Ngân hàng Nhà nước vẫn được duy trì. Trong tuần 28/9-2/10, Ngân hàng Nhà nước chào thầu tổng cộng 45.000 tỷ đồng qua kênh cầm cố ở các kỳ hạn 7 ngày, 14 ngày, 35 ngày và 91 ngày, với lãi suất giữ ở mức 4,5%/năm.

Các tổ chức tín dụng trúng thầu khoảng 25.139 tỷ đồng, trong khi lượng vốn đến hạn trên kênh cầm cố đạt 78.615 tỷ đồng. Sau các giao dịch trong tuần, lượng vốn lưu hành trên kênh OMO còn khoảng 133.342 tỷ đồng.

Kênh cầm cố có mối liên hệ với lãi suất qua đêm thông qua khả năng bổ sung nguồn vốn ngắn hạn cho hệ thống. Khi các tổ chức tín dụng được bổ sung vốn từ nghiệp vụ thị trường mở, áp lực vay mượn trên thị trường liên ngân hàng có thể được hỗ trợ giảm bớt.

Tuy nhiên, lãi suất qua đêm còn chịu tác động bởi cung - cầu vốn, thời điểm thanh toán, nhu cầu dự trữ và việc phân bổ vốn giữa các ngân hàng trong từng phiên. Vì vậy, lãi suất này không nhất thiết biến động cùng chiều với quy mô giao dịch trên kênh cầm cố.

Lãi suất qua đêm vẫn phản ánh nhu cầu vốn rất ngắn

Nếu xét trong khoảng thời gian dài hơn, diễn biến từ cuối tháng 9 đến đầu tháng 10 cho thấy lãi suất qua đêm vẫn chủ yếu phản ánh nhu cầu vốn rất ngắn hạn và có thể nhanh chóng điều chỉnh sau mỗi lần tăng hoặc giảm.

Việc thị trường mở tiếp tục duy trì lượng vốn lưu hành hơn 133.000 tỷ đồng tạo thêm nguồn hỗ trợ cân đối thanh khoản, góp phần giúp thị trường liên ngân hàng vận hành thông suốt.

Nhìn chung, biến động lãi suất liên ngân hàng trong tuần qua chủ yếu tập trung ở các kỳ hạn ngắn, phù hợp với đặc điểm của thị trường vốn giữa các tổ chức tín dụng. Trong khi đó, kênh cầm cố tiếp tục được duy trì với quy mô đáng kể, hỗ trợ khả năng cân đối nguồn vốn và thanh khoản của hệ thống theo nhu cầu từng thời điểm.

Linh An