Sở Nông nghiệp và Môi trường TPHCM vừa trình UBND thành phố xem xét danh mục các khu đất dự kiến thực hiện dự án thí điểm trong năm 2026 theo Nghị quyết 171 của Quốc hội, trước khi trình HĐND thành phố thông qua.

Trước đó, cơ quan này đã tiếp nhận đăng ký đối với 450 khu đất có nhu cầu tham gia chương trình thí điểm. Qua quá trình rà soát, xác định đối tượng và phạm vi áp dụng theo quy định của Nghị quyết 171, Sở đề xuất đưa 125 khu đất đủ điều kiện vào danh mục, với tổng diện tích hơn 7,1 triệu m².

Trong tổng diện tích này, đất ở chiếm hơn 3,8 triệu m², bao gồm đất ở hiện hữu và phần đất dự kiến chuyển mục đích sang đất ở. Diện tích này không vượt quá 30% phần diện tích đất ở tăng thêm trong kỳ quy hoạch, so với hiện trạng sử dụng đất ở, theo phương án phân bổ và khoanh vùng đất đai trong quy hoạch tỉnh giai đoạn 2021–2030 đã được phê duyệt.

Ngoài ra, hơn 3,1 triệu m² đất trồng lúa dự kiến được chuyển mục đích sử dụng. Danh mục không bao gồm việc chuyển mục đích sử dụng đất rừng phòng hộ, rừng đặc dụng và rừng sản xuất.

Phân bổ 125 khu đất tại ba khu vực

Trong số các khu đất được đề xuất, khu vực TPHCM trước đây có 86 khu, tổng diện tích hơn 5,5 triệu m². Khu vực Bà Rịa - Vũng Tàu trước đây có 12 khu, diện tích hơn 883.000 m²; còn khu vực Bình Dương trước đây có 27 khu, tổng diện tích hơn 725.000 m².

Nghị quyết 171 cho phép thí điểm dự án nhà ở thương mại thông qua thỏa thuận nhận quyền sử dụng đất hoặc sử dụng đất mà doanh nghiệp đã có quyền sử dụng, thay vì bắt buộc phải có hoặc nhận chuyển nhượng toàn bộ đất ở như quy định hiện hành.

Theo cơ chế này, tổ chức kinh doanh bất động sản có thể nhận chuyển quyền sử dụng đất và chuyển mục đích sử dụng một hoặc nhiều loại đất để thực hiện dự án, gồm đất nông nghiệp, đất phi nông nghiệp không phải đất ở, đất ở và các loại đất khác. Điều kiện là khu đất phải phù hợp với quy hoạch, chương trình và kế hoạch phát triển nhà ở của địa phương.

Trước đây, dự án nhà ở thương mại chủ yếu được triển khai trên đất ở hợp pháp hoặc đất ở xen kẽ với các loại đất khác. Do đó, nhiều khu đất nằm trong quy hoạch đô thị nhưng chưa được công nhận là đất ở không thể phát triển dự án, khiến nhiều kế hoạch bị đình trệ trong thời gian dài và doanh nghiệp gặp khó khăn khi tập hợp đất để xin phép đầu tư.

Đến nay, TPHCM đã chấp thuận cho hàng trăm doanh nghiệp bất động sản triển khai dự án nhà ở thương mại theo cơ chế thí điểm. Danh mục đã được HĐND thành phố thông qua trước đó, tạo cơ sở pháp lý để thực hiện theo Nghị quyết 171/2024/QH15 của Quốc hội cùng các văn bản hướng dẫn liên quan.

Theo UBND TPHCM, việc đề xuất danh mục mới nhằm thúc đẩy thực hiện Nghị quyết 171, tạo điều kiện cho doanh nghiệp phát triển nhà ở thương mại thông qua thỏa thuận nhận quyền sử dụng đất, thay vì áp dụng cơ chế thu hồi đất như trước. Đây được kỳ vọng là bước đi giúp tháo gỡ những vướng mắc pháp lý đã kéo dài nhiều năm đối với các dự án nhà ở.

Đối với những khu đất doanh nghiệp đăng ký nhưng chưa đáp ứng đủ điều kiện, UBND TPHCM sẽ giao Sở Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với Tổ Công tác tiếp tục rà soát, tổng hợp để trình trong các đợt tiếp theo.

Trang Mai