Tiền gửi cá nhân tăng mạnh, doanh nghiệp giảm nắm giữ CASA

Theo Nguyễn Xuân Thành, nếu trước đây tiền gửi của doanh nghiệp và cá nhân ở mức tương đương thì hiện nay tiền gửi cá nhân đã vượt lên khoảng 10%.

Nguyên nhân chủ yếu đến từ việc nhiều doanh nghiệp giảm lượng tiền gửi không kỳ hạn (CASA), chuyển sang tiền gửi có kỳ hạn để hưởng lãi suất tốt hơn hoặc dịch chuyển dòng tiền sang khu vực cá nhân nhằm tối ưu hóa lợi nhuận từ tiền nhàn rỗi.

Bên cạnh đó, vòng quay tiền trong nền kinh tế đang có dấu hiệu chậm lại. Dữ liệu mới công bố cho thấy lượng tiền mặt nằm ngoài hệ thống ngân hàng đã tăng từ khoảng 9% lên 11% tổng phương tiện thanh toán.

 
 
https://images.openai.com/static-rsc-4/vXBUwWN-CdW_amWarikGIlJn1VnfKi0BhKtnrRpytEecyQ1C2ESNXfsFzmwVxmQE0GBQ0Q34dzytKGJ9O5ebfOQBMG-CAY60Tf6gz47b9Cong9GrdlRUeH5a8xr4kofgRcq6rVZyx4pRbLUbePBfwkCXsoi5gmh28iPguC0h54JPURca0WZ0jiRXlYtAkbT3?purpose=fullsize

Theo ông Thành, mức tăng thêm khoảng 2% tương đương gần 13 tỷ USD đang được người dân và các tổ chức nắm giữ ngoài hệ thống ngân hàng. Điều này phản ánh tâm lý thận trọng ngày càng gia tăng trước những biến động về chính sách, thuế và các quy định liên quan đến giao dịch tài chính.

Áp lực giữ ổn định tỷ giá khiến lãi suất khó giảm

Một trong những thách thức lớn hiện nay đối với cơ quan điều hành là cân bằng giữa mục tiêu thúc đẩy tăng trưởng tín dụng và duy trì ổn định tỷ giá.

Theo ông Thành, trong 5 tháng đầu năm 2026, tín dụng đã tăng khoảng 5,72%, trong khi tổng cung tiền chỉ tăng khoảng 2,5-2,6%. Điều này cho thấy thanh khoản đang được kiểm soát khá chặt nhằm hạn chế áp lực lên thị trường ngoại hối.

Ông nhận định, nếu nới lỏng tiền tệ quá mạnh và bơm thêm thanh khoản vào hệ thống, áp lực mất giá của đồng Việt Nam sẽ gia tăng. Trong bối cảnh đó, dư địa để tiếp tục giảm lãi suất là không nhiều.

Đáng chú ý, tỷ lệ dư nợ tín dụng trên vốn huy động (LDR) tại nhiều ngân hàng đã vượt 100%, cho thấy nhu cầu vốn của nền kinh tế đang tạo áp lực lớn lên nguồn huy động.

“Trong bối cảnh hiện nay, mục tiêu thực tế nhất có thể không phải là giảm lãi suất mà là giữ cho lãi suất không tăng thêm”, ông Thành nhận định.

Lãi suất huy động khó giảm sâu

Theo các chuyên gia, để duy trì sức hấp dẫn của đồng Việt Nam và hạn chế dòng tiền dịch chuyển sang các kênh đầu tư khác, hệ thống ngân hàng vẫn cần duy trì mức lãi suất tiết kiệm đủ hấp dẫn.

Ngoài áp lực tỷ giá, triển vọng lãi suất còn phụ thuộc vào diễn biến lạm phát. Mục tiêu kiểm soát lạm phát quanh mức 4,5% trong năm nay được đánh giá là không dễ đạt được khi áp lực giá cả vẫn hiện hữu.

Nếu cơ quan điều hành tiếp tục kiên định với mục tiêu kiểm soát lạm phát, chính sách tiền tệ khó có thể nới lỏng mạnh và lãi suất huy động có thể tiếp tục chịu áp lực tăng trong thời gian tới.

Nền kinh tế không thiếu tiền, nhưng thiếu nơi hấp thụ vốn

Ở góc nhìn khác, Nguyễn Duy Linh cho rằng vấn đề hiện nay không nằm ở việc thiếu tiền mà là thiếu những kênh đầu tư và sử dụng vốn hiệu quả.

Theo ông Linh, trong 5 tháng đầu năm, thu ngân sách đã đạt khoảng 1,3 triệu tỷ đồng, tương đương 53% kế hoạch năm, trong khi chi ngân sách mới đạt khoảng 22% dự toán. Điều này cho thấy nguồn lực tài chính vẫn khá dồi dào nhưng chưa được đưa vào nền kinh tế một cách hiệu quả.

Nguyên nhân xuất phát từ những tồn tại kéo dài trên thị trường vốn, các vướng mắc pháp lý chưa được tháo gỡ triệt để và tâm lý thận trọng của doanh nghiệp trước những biến động kinh tế trong và ngoài nước.

Để tạo động lực tăng trưởng mới, các chuyên gia cho rằng cần đồng thời thúc đẩy đầu tư công, xử lý các nút thắt pháp lý và phát triển đồng bộ thị trường vốn. Khi các kênh hấp thụ vốn hoạt động hiệu quả hơn, dòng tiền mới có thể lưu thông mạnh mẽ hơn thay vì tiếp tục nằm trong tài khoản tiết kiệm hoặc được giữ dưới dạng tiền mặt.

Linh Hải