Khảo sát cho thấy lãi suất huy động tại nhiều ngân hàng hiện dao động tới 8 - 9%/năm với các kỳ hạn dài. So với những kênh đầu tư khác, mức sinh lời này không quá đột biến, nhưng nổi bật ở sự ổn định và khả năng thanh khoản. Theo bà Lê Yến Quỳnh, Tổng Giám đốc Công ty Quản lý quỹ ACB (ACBC), với lãi suất hiện nay, khoản gửi 100 triệu đồng có thể mang về khoảng 108 - 109 triệu đồng sau một năm. Bà cho rằng thay vì chỉ so với lạm phát, người gửi tiền có thể xem đây là phần bù đắp chi phí sinh hoạt gia tăng, góp phần đảm bảo đời sống.

Theo phân tích của bà Quỳnh, xu hướng tăng lãi suất huy động gần đây xuất phát từ nhu cầu đẩy mạnh tín dụng nhằm hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng GDP. Để mở rộng cho vay, các ngân hàng buộc phải nâng lãi suất nhằm thu hút nguồn vốn. Đây là bài toán mang tính hệ thống và khó thay đổi trong ngắn hạn. Phải chờ số liệu GDP quý I/2026 mới có thể đánh giá liệu tín dụng quý II có bớt áp lực hay không.

Báo cáo mới nhất của Ngân hàng Nhà nước về Chiến lược tài chính toàn diện giai đoạn 2020 - 2025 cho thấy tỷ lệ người trưởng thành sở hữu tài khoản thanh toán đạt 86,97%, vượt mục tiêu đề ra. Đáng chú ý, 33% người trưởng thành có tiền gửi tiết kiệm trong 12 tháng qua, cao hơn mức kỳ vọng 25 - 30%.

Tính đến 31/12/2025, tổng tiền gửi khách hàng tại 29 ngân hàng thương mại trong nước đạt 15,324 triệu tỷ đồng, tăng 17% so với đầu năm và lập kỷ lục mới. Lần đầu tiên, hai ngân hàng vượt mốc 2 triệu tỷ đồng tiền gửi là Agribank (2,35 triệu tỷ đồng) và BIDV (2,196 triệu tỷ đồng).

Trong khối tư nhân, MB dẫn đầu với hơn 917.000 tỷ đồng, tăng 28% và tiến gần mốc 1 triệu tỷ đồng. ACB, VPBank, Techcombank, Sacombank, SHB và HDBank cũng ghi nhận mức tăng trưởng tích cực.

Giới chuyên gia nhận định, dù không tạo mức lợi nhuận bứt phá, gửi tiết kiệm vẫn hấp dẫn nhờ sự an toàn cao và khả năng linh hoạt dòng tiền. Khi thị trường toàn cầu còn nhiều bất định, ngân hàng tiếp tục là nơi giữ vốn quen thuộc để chờ cơ hội mới.

Áp lực thanh khoản và dự báo lãi suất 2026

Đại diện Công ty chứng khoán MB (MBS) và Công ty Chứng khoán Vietcombank (VCBS) cho biết nhu cầu rút tiền và thanh toán dịp cận Tết làm gia tăng áp lực thanh khoản ngắn hạn. Sang năm 2026, khi kinh tế phục hồi và nhu cầu vốn sản xuất - kinh doanh - tiêu dùng duy trì cao, ngân hàng cần tăng lãi suất để đảm bảo nguồn vốn trung và dài hạn.

Theo dự báo của Công ty Cổ phần Chứng khoán KB Việt Nam (KBSV), lãi suất huy động năm 2026 có thể tăng thêm 50 - 100 điểm cơ bản so với cuối 2025 do chênh lệch giữa tăng trưởng tín dụng và huy động vốn ước khoảng 4%. Lãi suất cho vay cũng có xu hướng tăng trong nửa đầu năm nhằm bảo toàn biên lãi ròng khi chi phí vốn đầu vào gia tăng.

Vàng và chứng khoán nhiều sóng gió

Trong khi đó, thị trường chứng khoán Việt Nam gần đây chịu áp lực bán mạnh khi xung đột Trung Đông leo thang. Căng thẳng giữa Mỹ - Israel và Iran làm dấy lên nguy cơ gián đoạn vận tải qua eo biển Hormuz, tuyến hàng hải chiếm khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu.

Giá vàng và bạc đồng loạt tăng mạnh, tiến sát vùng đỉnh thiết lập cuối tháng 1, phản ánh tâm lý phòng thủ gia tăng. Tuy nhiên, chuyên gia cảnh báo khi giá vàng liên tục lập kỷ lục, hoạt động chốt lời có thể khiến thị trường điều chỉnh sâu. Giá vàng thế giới có thể giảm hàng trăm USD/oz, kéo theo giá trong nước giảm vài triệu đồng mỗi lượng. Nhà đầu tư cần tránh tâm lý mua đuổi ở vùng cao.

PGS.TS Nguyễn Anh Phong, Trưởng khoa Tài chính - Ngân hàng, Trường Đại học Kinh tế - Luật (TP.HCM), nhận định vàng là một lựa chọn nhưng không phải kênh duy nhất. Trong bối cảnh cơ quan quản lý siết chặt hoạt động kinh doanh vàng với nhiều yêu cầu pháp lý và kỹ thuật, nhà đầu tư càng phải cân nhắc kỹ vì lợi nhuận cao luôn đi kèm rủi ro lớn.

Theo các chuyên gia, bất kỳ kênh đầu tư nào cũng tồn tại hai mặt. Trước khi quyết định, nhà đầu tư cần xác định rõ nguồn vốn là tiền nhàn rỗi hay vốn vay, mức chấp nhận rủi ro đến đâu và đặc biệt tránh sử dụng đòn bẩy tài chính quá mức.

Khang Nguyễn