Chính quyền Tổng thống Donald Trump đang xúc tiến kế hoạch điều chỉnh mạnh tay các quy định về kỷ luật và chấm dứt hợp đồng đối với đội ngũ công chức sự nghiệp giữ vị trí cấp cao trong bộ máy liên bang. Động thái này được đánh giá có thể tác động trực tiếp tới khoảng 50.000 nhân sự chủ chốt.

Theo kế hoạch, U.S. Office of Personnel Management (OPM) – cơ quan quản lý nhân sự liên bang – sẽ ban hành quy định cuối cùng trong thời gian tới, thiết lập một nhóm phân loại mới dành cho các công chức cấp cao, những người có vai trò trực tiếp trong triển khai và thực thi chính sách của chính quyền. Khi được xếp vào nhóm này, họ sẽ không còn hưởng các cơ chế bảo vệ việc làm đã tồn tại suốt nhiều thập kỷ.

Trước đây, các quan chức do tổng thống bổ nhiệm thường được coi là nhân sự “làm việc theo ý chí”, có thể bị thay thế theo quyết định của tổng thống, trong khi công chức sự nghiệp được bảo vệ bởi quyền kháng cáo các quyết định sa thải, đình chỉ hay kỷ luật lên một hội đồng độc lập. Tuy nhiên, theo quy định mới, quyền bảo vệ này sẽ không còn áp dụng với nhóm phân loại mới.

Thay đổi trên nằm trong nỗ lực cải tổ sâu rộng bộ máy liên bang và thu hẹp quy mô khu vực công của Tổng thống Donald Trump. Xuất phát từ quan điểm cho rằng tồn tại một “nhà nước ngầm” cản trở chương trình nghị sự, chính quyền đã đóng cửa nhiều chương trình, cắt giảm hàng nghìn nhân sự và khuyến khích các gói nghỉ việc tự nguyện.

OPM cho biết quy định mới nhằm xử lý những công chức bị cho là gây cản trở việc thực thi chính sách của tổng thống, đồng thời nhấn mạnh nhóm phân loại mới chỉ áp dụng cho các vị trí cấp cao.

Giám đốc OPM Scott Kupor nhận định: “Khi sự phản đối biến thành hành vi phá hoại, làm cản trở các mục tiêu của chính quyền, điều đó là không thể chấp nhận”.

Dù vậy, nhiều ý kiến lo ngại rằng quy định này có thể bị sử dụng như công cụ để loại bỏ những nhân sự có quan điểm chính trị đối lập. Một số lãnh đạo công đoàn cảnh báo chính quyền có thể mở rộng đáng kể số lượng vị trí bị đưa vào nhóm phân loại mới.

Theo OPM, khoảng 50.000 người chịu tác động chỉ chiếm tỷ lệ nhỏ trong tổng số khoảng 2,3 triệu công chức dân sự liên bang. Cơ quan này cũng khẳng định chính quyền sẽ không kỷ luật nhân viên dựa trên đảng phái, không xem xét họ từng làm việc cho ai, và quy định mới không nhằm phục vụ các đợt sa thải hàng loạt.

OPM cho biết các cơ quan liên bang đã bắt đầu lập danh sách những vị trí đủ điều kiện đưa vào nhóm phân loại mới, dự kiến hoàn tất trong vòng 30 ngày sau khi quy định được ban hành. Sau đó, Tổng thống Trump được cho là sẽ ký sắc lệnh hành pháp để chính thức hóa chủ trương này.

Năm ngoái, Government Accountability Project và National Active and Retired Federal Employees Association đã đệ đơn kiện chính quyền Trump liên quan tới sắc lệnh làm nền tảng cho quy định sắp ban hành, cho rằng động thái này đi ngược lại Đạo luật Cải cách Công vụ năm 1978 – văn bản bảo vệ việc làm của công chức liên bang.

“Điều này có thể khiến chính quyền dễ dàng can thiệp sâu hơn vào công việc của những công chức đang cố gắng bảo đảm tính đúng đắn trong quá trình xây dựng chính sách,” bà Love Rutledge, đại diện công chức liên bang, nhận định.

Theo WSJ