Zalo vừa điều chỉnh phương thức xác thực tài khoản theo hướng mới. Thay vì yêu cầu người dùng chụp ảnh Căn cước công dân (CCCD) hoặc hộ chiếu như trước, từ đầu tháng 1/2026, ứng dụng thông báo xác thực bằng gương mặt và giọng nói thông qua cuộc gọi tự động với hệ thống Zalo.

Theo đó, khi bắt đầu quy trình định danh, người dùng sẽ nhận một cuộc gọi video để nền tảng thu thập dữ liệu sinh trắc học. Đây được xem là giải pháp thay thế sau khi cách làm cũ vấp phải phản ứng mạnh từ cộng đồng và sự vào cuộc kiểm tra của cơ quan quản lý liên quan đến việc thu thập dữ liệu cá nhân vượt mức cần thiết.

Giới chuyên gia pháp lý cho rằng sự thay đổi này gắn chặt với thời điểm Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân chính thức có hiệu lực từ ngày 1/1/2026. Điều 29 của Luật quy định rõ các nền tảng mạng xã hội không được yêu cầu hình ảnh hoặc video chứa toàn bộ hay một phần giấy tờ tùy thân để xác thực tài khoản. Vì vậy, việc Zalo dừng yêu cầu chụp CCCD là bước đi bắt buộc nhằm tuân thủ quy định mới.

Tuy nhiên, việc chuyển sang thu thập gương mặt và giọng nói lại tạo ra một “vùng xám” khác về bảo mật. Dù không còn sử dụng giấy tờ vật lý, nhưng dữ liệu sinh trắc học vẫn thuộc nhóm thông tin cá nhân nhạy cảm. Đây là những đặc điểm sinh học mang tính duy nhất, nếu bị rò rỉ có thể gây hậu quả nghiêm trọng hơn nhiều so với việc lộ số định danh thông thường.

Các chuyên gia cảnh báo, khi dữ liệu gương mặt hoặc giọng nói bị đánh cắp, tội phạm công nghệ cao hoàn toàn có thể lợi dụng công nghệ deepfake để giả mạo danh tính, từ đó thực hiện các chiêu thức lừa đảo tài chính tinh vi.

Trước đó, không ít người dùng phản ánh rằng nếu không chấp thuận các điều khoản thu thập dữ liệu của Zalo, họ có thể bị hạn chế tính năng hoặc thậm chí không tiếp tục sử dụng dịch vụ. Đây là vấn đề mà Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia từng yêu cầu VNG – đơn vị chủ quản Zalo – rà soát, nhằm tránh việc đặt người dùng vào tình thế “bắt buộc phải đồng ý”.

Trong bối cảnh hành lang pháp lý về bảo vệ dữ liệu cá nhân tại Việt Nam ngày càng chặt chẽ, người dùng Zalo được khuyến nghị nên thận trọng khi xác thực tài khoản, cân nhắc mức độ cần thiết của việc định danh đối với nhu cầu sử dụng. Đồng thời, cần đọc kỹ các điều khoản liên quan đến thời gian lưu trữ dữ liệu và khả năng chia sẻ cho bên thứ ba, cũng như theo dõi các thông tin, kết luận từ Bộ Công Thương và cơ quan chức năng về tính hợp pháp trong hoạt động của nền tảng này.

Việc Zalo chuyển từ xác thực bằng giấy tờ sang sinh trắc học có thể là bước tiến về mặt công nghệ, nhưng để tạo dựng niềm tin, nền tảng vẫn cần thêm thời gian và sự minh bạch nhằm chứng minh rằng dữ liệu người dùng thực sự được bảo vệ an toàn.

Khang Nguyễn