Hàng nhập khẩu gia tăng, giá nông sản trong nước giảm

Tại một siêu thị ở TPHCM, chị Hương, ngụ phường An Lạc, mua chân giò với giá khoảng 56.000 đồng/kg, sườn non 125.000 đồng/kg và một số loại sườn cọng chỉ khoảng 45.000 đồng/kg.

Theo chị, thịt heo đông lạnh nhập khẩu ngày càng xuất hiện nhiều tại siêu thị và các chợ dân sinh. Một số tiểu thương bán đồng thời thịt heo nóng trong nước và thịt nhập khẩu.

“Thịt nhập thường được cắt bằng máy nên nhìn rất trơn tru. Giá cũng thường rẻ hơn hàng trong nước từ 50.000-80.000 đồng/kg, tùy loại”, chị Hương cho biết.

Theo số liệu sơ bộ từ Cục Hải quan, trong 7 tháng năm nay, Việt Nam nhập khẩu 595.700 tấn thịt và các sản phẩm từ thịt, trị giá 1,7 tỷ USD, tăng 11,4% về lượng so với cùng kỳ năm 2025.

Riêng thịt heo đạt 112.090 tấn, tăng 27,1% về lượng nhưng giá trị giảm 20,9%. Giá nhập khẩu bình quân chỉ khoảng 43.000 đồng/kg, thấp hơn 38,4% so với cùng kỳ năm trước.

Đối với thịt và phụ phẩm gia cầm, lượng nhập khẩu đạt gần 217.400 tấn, trong đó thịt gà chiếm hơn 90%. Tính bình quân, mỗi tháng Việt Nam nhập hơn 31.000 tấn thịt gia cầm.

Không chỉ thịt, nhiều loại trái cây nhập khẩu cũng cạnh tranh trực tiếp với nông sản trong nước. Táo Mỹ, Úc được bán với giá khoảng 35.000-49.000 đồng/kg, lựu đỏ Thái Lan khoảng 35.000 đồng/kg và lê Hàn Quốc khoảng 50.000 đồng/kg, thu hút người tiêu dùng.

Trong khi đó, nhiều loại trái cây nội địa có giá khá thấp nhưng sức mua vẫn chậm. Cam sành chỉ còn 7.000-10.000 đồng/kg, dưa hấu khoảng 10.000 đồng/kg và bơ khoảng 15.000 đồng/kg.

Thanh long chịu áp lực rõ nét hơn khi giá bán lẻ tại TPHCM chỉ từ 5.000 đồng/kg, có thời điểm xuống mức 10.000 đồng/3 kg. Tại một số vùng trồng ở Long An, Tiền Giang, giá thu mua xô từng có lúc chỉ 1.000-2.000 đồng/kg.

Nguồn cung thanh long tăng mạnh khi nhiều diện tích bước vào giai đoạn thu hoạch cùng lúc, trong khi đầu ra vẫn phụ thuộc đáng kể vào xuất khẩu, đặc biệt là thị trường Trung Quốc.

Theo nông dân, chi phí sản xuất thanh long vụ thuận khoảng 4.000 đồng/kg, còn vụ nghịch khoảng 10.000 đồng/kg. Với giá thu mua hiện nay, nhiều nhà vườn có nguy cơ thua lỗ.

Người chăn nuôi đứng trước áp lực chi phí

Trao đổi với PV Tiền Phong, ông Nguyễn Kim Đoán, Phó Chủ tịch Hiệp hội Chăn nuôi Đồng Nai, cho biết ngành chăn nuôi trong nước đang đối mặt với nhiều khó khăn, trong đó cạnh tranh về giá là một trong những áp lực lớn.

Theo ông Đoán, giá thịt heo nhập khẩu khoảng 40.000-43.000 đồng/kg, trong khi giá heo hơi trong nước cao hơn. Đối với gà, giá bán tại cửa chuồng chỉ khoảng 32.000 đồng/kg, thấp hơn mức giá thành sản xuất gần 40.000 đồng/kg. Người chăn nuôi vì vậy có thể chịu mức lỗ khoảng 6.000-8.000 đồng/kg.

Chi phí đầu vào cũng tiếp tục tạo sức ép. Giá thức ăn chăn nuôi trong tháng này tăng lần thứ 5, mỗi lần khoảng 200-400 đồng/kg. Với các trang trại quy mô lớn, mức tăng nhỏ trên mỗi kg khi cộng dồn có thể tạo ra khoản chi phí đáng kể.

Theo ông Đoán, thịt nhập khẩu giá thấp không chỉ xuất hiện tại chợ và siêu thị mà còn được sử dụng trong bếp ăn công nghiệp, trường học và doanh nghiệp. Những đơn vị cần kiểm soát chi phí có xu hướng lựa chọn nguồn hàng giá thấp nếu đáp ứng các yêu cầu về chất lượng và an toàn thực phẩm.

Bên cạnh đó, các cam kết thương mại khiến thuế suất của nhiều mặt hàng nhập khẩu giảm về 0%, tạo điều kiện để nguồn hàng từ những quốc gia có lợi thế về quy mô và chi phí cạnh tranh trực tiếp với sản phẩm chăn nuôi trong nước.

Ông Đoán nhận định áp lực có thể gia tăng khi Trung Quốc dư thừa nguồn cung heo, trong khi doanh nghiệp Trung Quốc tiếp tục đầu tư vào Việt Nam với các trang trại quy mô lớn và ứng dụng công nghệ cao.

Theo ông, những doanh nghiệp quy mô lớn có lợi thế về công nghệ, kiểm soát dịch bệnh, quản lý và chi phí, còn các hộ chăn nuôi nhỏ lẻ gặp nhiều khó khăn hơn trong cạnh tranh.

Một số hộ đang chuyển sang nuôi các giống vật nuôi bản địa như heo rừng để phục vụ thị trường đặc sản. Tuy nhiên, theo ông Đoán, đây chỉ là hướng đi trong một phân khúc ngách và khó giải quyết bài toán chung của ngành chăn nuôi.

“Nếu không có giải pháp căn cơ, người chăn nuôi nhỏ lẻ sẽ ngày càng khó có cửa tồn tại. Đây là bài toán rất khó của ngành chăn nuôi trong những năm tới”, ông Đoán nói.

Nông sản nội địa phải nâng chất lượng

Ở lĩnh vực trồng trọt, ông Nguyễn Văn Mười, Phó Tổng thư ký Vinafruit, Chủ tịch CLB Doanh nghiệp nông nghiệp nhiệt đới, cho biết lượng rau quả nhập khẩu vào Việt Nam đang tăng nhanh.

Trong 7-8 tháng đầu năm, kim ngạch nhập khẩu rau quả đạt khoảng 2,2 tỷ USD, tăng 26-27% so với cùng kỳ.

Theo ông Mười, thị trường đang phân hóa rõ hơn theo chất lượng, giá bán và từng nhóm khách hàng. Người tiêu dùng hiện có nhiều lựa chọn từ nông sản trong nước đến hàng nhập khẩu, với các phân khúc từ bình dân đến cao cấp.

Diễn biến này đặt ra yêu cầu mới đối với người sản xuất trong nước. Thay vì chỉ tập trung tăng sản lượng, nông dân và doanh nghiệp cần chú trọng hơn đến chất lượng sản phẩm để nâng khả năng cạnh tranh ngay tại thị trường nội địa.

Tiến An