Theo đó, sau khi xem xét Tờ trình số 15-TTr/TU ngày 19/5/2026 của Tỉnh ủy Bắc Ninh về việc thành lập thành phố Bắc Ninh trực thuộc Trung ương trên cơ sở địa giới hành chính hiện hữu, Bộ Chính trị đã thống nhất chủ trương triển khai đề án này.
Bộ Chính trị định hướng xây dựng thành phố Bắc Ninh trở thành hình mẫu đô thị xanh, thông minh, hiện đại, văn minh và giàu bản sắc văn hóa Kinh Bắc. Địa phương sẽ phát triển kinh tế gắn với bảo vệ môi trường sinh thái, lấy khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo làm động lực tăng trưởng chủ đạo.
Đồng thời, Bắc Ninh được định hướng phát triển công nghiệp hiện đại, công nghệ cao, tham gia sâu vào chuỗi cung ứng toàn cầu; hình thành trung tâm công nghiệp điện tử hàng đầu cả nước và khu vực, với trọng tâm là công nghiệp bán dẫn, sản xuất vi mạch và trí tuệ nhân tạo.
Bộ Chính trị cũng nhấn mạnh yêu cầu hoàn thiện đồng bộ hạ tầng giao thông đường bộ, đường thủy, đường sắt, hàng không và hạ tầng đô thị thông minh, kết nối với các trung tâm kinh tế lớn cùng hệ thống logistics đa phương thức, bảo đảm phát triển hài hòa giữa các địa phương trong thành phố tương lai.
Song song với đó là xây dựng chính quyền đô thị tinh gọn, hiện đại, hoạt động hiệu quả; bảo đảm quốc phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.
Tỉnh ủy Bắc Ninh được giao phối hợp với Đảng ủy Quốc hội, Đảng ủy Chính phủ cùng các cơ quan liên quan tiếp thu ý kiến của Bộ Chính trị, hoàn thiện đề án để trình Ban Chấp hành Trung ương Đảng xem xét. Địa phương cũng cần sớm hoàn tất hồ sơ công nhận đô thị loại I để trình Trung ương quyết định, trong trường hợp đủ điều kiện có thể đưa ra Hội nghị Trung ương 3.
Quy mô mới sau sáp nhập tạo dư địa phát triển lớn
Sau khi sáp nhập với tỉnh Bắc Giang (cũ), Bắc Ninh không còn là địa phương có diện tích nhỏ nhất cả nước. Tỉnh mới có diện tích hơn 4.700 km² với dân số trên 3,6 triệu người.
Bắc Ninh nằm trong vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ, thuộc tam giác phát triển Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh, đồng thời giữ vai trò cửa ngõ phía Đông Bắc của Thủ đô trên hành lang kinh tế Lạng Sơn - Hà Nội - TP.HCM, kết nối trực tiếp với tuyến hành lang xuyên Á từ Nam Ninh (Trung Quốc) tới Singapore.
Vị trí chiến lược này mang lại nhiều lợi thế về giao thông, logistics và thu hút đầu tư nước ngoài. Hệ thống cao tốc, quốc lộ, sân bay và hạ tầng liên vùng giúp Bắc Ninh trở thành đầu mối kết nối giữa trung tâm kinh tế - chính trị với các cảng biển và khu vực biên giới phía Bắc.
Không chỉ mở rộng về quy mô diện tích, sức mạnh kinh tế của Bắc Ninh cũng tăng đáng kể. Sau sáp nhập, GRDP năm 2025 của địa phương đạt hơn 522.000 tỷ đồng, đưa Bắc Ninh từ vị trí thứ 9 lên thứ 5 cả nước. Nếu chỉ tính các tỉnh, Bắc Ninh hiện đứng đầu cả nước về quy mô GRDP.
Theo Ban Quản lý các khu công nghiệp tỉnh, trong tháng 6/2026, Bắc Ninh thu hút tổng vốn đầu tư đăng ký mới và điều chỉnh đạt 655,01 triệu USD. Trong đó, có 17 dự án mới với tổng vốn đăng ký 53,51 triệu USD, gồm 12 dự án FDI với vốn đăng ký 31,78 triệu USD.
Bên cạnh đó, có 25 lượt dự án FDI được điều chỉnh tăng vốn với tổng giá trị tăng thêm 539,22 triệu USD. Tính chung 6 tháng đầu năm 2026, các khu công nghiệp trên địa bàn đã thu hút gần 2 tỷ USD vốn FDI.
Đến nay, Bắc Ninh có 1.670 dự án FDI còn hiệu lực với tổng vốn đăng ký gần 41 tỷ USD. Khu vực FDI tiếp tục đóng vai trò động lực tăng trưởng chủ lực khi chiếm gần 80% giá trị sản xuất công nghiệp và kim ngạch xuất khẩu của địa phương.
Hoạt động sản xuất kinh doanh tại các khu công nghiệp duy trì đà tăng trưởng tích cực. Trong 6 tháng đầu năm, tổng doanh thu của các doanh nghiệp đạt khoảng 53 tỷ USD, kim ngạch xuất khẩu đạt 43,4 tỷ USD, nhập khẩu gần 42 tỷ USD và đóng góp khoảng 14.000 tỷ đồng vào ngân sách nhà nước.
Với nền tảng kinh tế mạnh cùng kho tàng di sản văn hóa đặc sắc, Bắc Ninh được đánh giá hội tụ nhiều điều kiện để trở thành một cực tăng trưởng mới của vùng Bắc Bộ và cả nước.
Trước đó, Bộ Chính trị cũng đã ban hành Kết luận số 52-KL/TW về chủ trương thành lập thành phố Quảng Ninh trực thuộc Trung ương trên cơ sở địa giới hành chính tỉnh Quảng Ninh, đồng thời giao các bộ, ngành liên quan hoàn thiện hồ sơ, thủ tục để trình Ban Chấp hành Trung ương Đảng và Quốc hội xem xét trong năm 2026.
Hiện Việt Nam có 7 thành phố trực thuộc Trung ương, gồm hai đô thị đặc biệt là Hà Nội và TP.HCM, cùng năm đô thị loại I là Hải Phòng, Đà Nẵng, Cần Thơ, Huế và Đồng Nai. Nếu các đề án được thông qua, Quảng Ninh và Bắc Ninh sẽ lần lượt trở thành thành phố trực thuộc Trung ương thứ 8 và thứ 9 của cả nước.
Minh Anh