Để người dân, người lao động và các đơn vị liên quan thực hiện đúng quy định, bảo đảm quyền lợi về thuế, Thuế Thành phố Hà Nội mới đây ban hành Công văn số 47199/HAN-QLDN5 ngày 18/9/2026, trong đó hướng dẫn cụ thể về mức giảm trừ, hóa đơn, chứng từ và trách nhiệm quyết toán thuế.

Theo hướng dẫn, từ ngày 1/7/2026, cá nhân cư trú có thu nhập từ tiền lương, tiền công được giảm trừ một số khoản chi cho y tế, giáo dục – đào tạo của bản thân và người phụ thuộc khi xác định thu nhập chịu thuế TNCN, với điều kiện đáp ứng đầy đủ các yêu cầu theo quy định.

Quy định này tác động trực tiếp đến những người lao động phát sinh chi phí y tế, giáo dục – đào tạo trong năm. Tuy nhiên, khoản chi chỉ được giảm trừ nếu thuộc đúng phạm vi, đáp ứng đúng điều kiện và có đầy đủ hóa đơn, chứng từ theo quy định.

Chi y tế được giảm tối đa 23 triệu đồng, giáo dục – đào tạo tối đa 24 triệu đồng mỗi năm

Công văn số 47199/HAN-QLDN5 dẫn quy định tại Nghị định số 253/2026/NĐ-CP ngày 30/6/2026, theo đó cá nhân cư trú có thể giảm trừ một số khoản chi y tế, giáo dục – đào tạo của bản thân và người phụ thuộc vào thu nhập chịu thuế trước khi tính thuế đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công.

Với chi phí khám bệnh, chữa bệnh tại cơ sở y tế trong nước thuộc phạm vi danh mục do bảo hiểm y tế chi trả, tổng mức được giảm trừ tối đa là 23 triệu đồng/năm.

Trong khi đó, chi phí giáo dục – đào tạo tại cơ sở giáo dục – đào tạo trong nước được giảm trừ tối đa 24 triệu đồng/năm. Nhóm chi phí này bao gồm học phí giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông, giáo dục nghề nghiệp, giáo dục đại học theo quy định của pháp luật về giáo dục – đào tạo và các kỹ năng chuyên môn khác tại cơ sở giáo dục – đào tạo.

Những điều kiện cần đáp ứng để được giảm trừ

Người nộp thuế cần đặc biệt lưu ý các điều kiện để khoản chi được chấp nhận khi tính giảm trừ.

Trước tiên, khoản chi phải có hóa đơn, chứng từ đúng quy định pháp luật. Đối với chi phí y tế, ngoài hóa đơn, chứng từ, người nộp thuế còn phải có Bảng kê chi phí khám bệnh, chữa bệnh được sử dụng tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh theo quy định của Bộ trưởng Bộ Y tế.

Thông tin trên hóa đơn, chứng từ dùng để giảm trừ phải thể hiện người nộp thuế hoặc người phụ thuộc của người nộp thuế.

Ngoài ra, các khoản chi không được lấy từ những nguồn thanh toán khác, bao gồm nguồn tài trợ, hỗ trợ, khoản tổ chức hoặc cá nhân trả thay, ngân sách nhà nước, quỹ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế hay các khoản do bảo hiểm chi trả dưới các hình thức.

Không phải mọi khoản chi liên quan đến y tế, giáo dục đều được tính đồng thời vào khoản giảm trừ này.

Công văn cũng chỉ ra một số khoản người lao động nhận từ người sử dụng lao động cho y tế, giáo dục – đào tạo được xác định là thu nhập không mang tính chất tiền lương, tiền công và không tính vào thu nhập chịu thuế TNCN. Vì vậy, các khoản này cũng không được đưa vào khoản giảm trừ khi xác định thu nhập chịu thuế, gồm:

  • Khoản hỗ trợ của người sử dụng lao động cho việc khám bệnh, chữa bệnh hiểm nghèo của người lao động hoặc thân nhân người lao động. Phần hỗ trợ không tính vào thu nhập chịu thuế là số tiền thực tế người sử dụng lao động hỗ trợ theo hóa đơn, chứng từ, nhưng không vượt quá số tiền viện phí mà người lao động và thân nhân phải trả sau khi trừ khoản do tổ chức bảo hiểm chi trả (nếu có).

  • Khoản học phí cho con của người lao động nước ngoài học tại Việt Nam hoặc con của người lao động Việt Nam đang làm việc ở nước ngoài học tại nước ngoài từ bậc mầm non đến trung học phổ thông, do người sử dụng lao động trả thay hoặc thanh toán cho người lao động.

  • Khoản chi do người sử dụng lao động trả thay chi phí đào tạo nhằm nâng cao trình độ, tay nghề cho người lao động, nếu phù hợp với công việc chuyên môn, nghiệp vụ hoặc theo kế hoạch của người sử dụng lao động.

Bên cạnh đó, các khoản chi y tế thuộc trường hợp được giảm thuế đối với bệnh hiểm nghèo theo Điều 40 Nghị định số 253/2026/NĐ-CP cũng không được đưa vào khoản giảm trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNCN.

Hóa đơn điện tử và bảng kê chi phí y tế cũng cần được lưu ý

Công văn số 47199/HAN-QLDN5 đồng thời dẫn các quy định liên quan đến việc lập và sử dụng hóa đơn điện tử.

Theo đó, khi bán hàng hóa hoặc cung cấp dịch vụ, người bán phải lập hóa đơn điện tử và giao cho người mua theo quy định. Đối với dịch vụ, nguyên tắc là hóa đơn được lập tại thời điểm hoàn thành cung cấp dịch vụ, không phụ thuộc việc đã thu tiền hay chưa. Trường hợp người cung cấp dịch vụ thu tiền trước hoặc trong quá trình cung cấp thì thời điểm lập hóa đơn là lúc thu tiền, ngoại trừ khoản tiền đặt cọc nhằm bảo đảm thực hiện hợp đồng.

Đối với các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh sử dụng phần mềm quản lý khám chữa bệnh và quản lý viện phí, khi khách hàng yêu cầu hóa đơn điện tử, cơ sở phải lập và giao hóa đơn điện tử cho khách theo quy định.

Theo Quyết định số 697/QĐ-BYT ngày 19/3/2026 của Bộ Y tế được dẫn tại Công văn, trong mỗi lượt khám bệnh, chữa bệnh của từng người bệnh, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh phải lập bảng kê chi phí khám bệnh, chữa bệnh theo quy định.

Nếu cơ sở đã triển khai bệnh án điện tử, bảng kê có thể được lập dưới dạng điện tử và cung cấp cho người bệnh thông qua phương tiện, thiết bị điện tử theo quy định.

Muốn giảm trừ chi phí y tế, giáo dục thì phải tự quyết toán thuế

Một điểm người lao động cần đặc biệt quan tâm là nếu có nhu cầu giảm trừ các khoản chi phí y tế, giáo dục nêu trên khi tính thuế, người nộp thuế không được ủy quyền quyết toán cho cơ quan chi trả mà phải tự thực hiện quyết toán thuế thu nhập cá nhân.

Vì vậy, người nộp thuế nên lưu giữ đầy đủ hóa đơn, chứng từ ngay khi phát sinh khoản chi. Đồng thời, cần kiểm tra thông tin của người nộp thuế hoặc người phụ thuộc trên các giấy tờ này và chuẩn bị thực hiện quyết toán thuế trực tiếp nếu áp dụng khoản giảm trừ.

Cơ sở y tế, giáo dục và doanh nghiệp cần phối hợp

Nhằm đưa chính sách vào thực tế và bảo đảm quyền lợi của người nộp thuế, Thuế Thành phố Hà Nội đề nghị các đơn vị hoạt động trong lĩnh vực y tế, giáo dục thực hiện đúng quy định về lập, sử dụng hóa đơn, thời điểm lập hóa đơn và lập bảng kê chi phí khám bệnh, chữa bệnh theo Nghị định 254/2026/NĐ-CP ngày 30/6/2026 của Chính phủ và Quyết định số 697/QĐ-BYT ngày 19/3/2026 của Bộ Y tế.

Các doanh nghiệp, tổ chức sử dụng lao động được đề nghị tăng cường phổ biến, tuyên truyền cho toàn bộ người lao động về chính sách giảm trừ thu nhập chịu thuế TNCN đối với chi phí y tế, giáo dục – đào tạo của người nộp thuế và người phụ thuộc.

Sở Y tế, Sở Giáo dục và Đào tạo cùng UBND các phường, xã phối hợp chỉ đạo các cơ sở y tế, giáo dục trên địa bàn tuân thủ quy định về lập, sử dụng hóa đơn và lập bảng kê chi phí khám bệnh, chữa bệnh theo các quy định nêu trên, qua đó góp phần bảo đảm quyền lợi chính đáng của người nộp thuế.

Trong quá trình thực hiện, nếu phát sinh vướng mắc, người nộp thuế có thể liên hệ cơ quan thuế quản lý trực tiếp để được hướng dẫn và hỗ trợ.

Phúc Hạnh