Hàng không: Nới trần vốn ngoại, mở thêm dư địa phát triển

Trong thời gian dài, mức trần 34% vốn ngoại tại các hãng bay Việt Nam gần như cố định. Đề xuất nâng lên 49% theo dự thảo điều chỉnh giới hạn sở hữu nước ngoài, nếu được thông qua, sẽ được xem là bước cải thiện đáng kể môi trường đầu tư và thể hiện quyết tâm hội nhập trong bối cảnh Việt Nam đẩy mạnh mục tiêu nâng hạng thị trường chứng khoán.

Với các doanh nghiệp niêm yết, thay đổi này diễn ra khi nền tảng kinh doanh đã phục hồi rõ nét. Điển hình như Vietjet Air (HOSE: VJC), năm 2025 đạt doanh thu hợp nhất hơn 82.000 tỷ đồng – cao nhất từ trước đến nay. Lợi nhuận sau thuế vượt 2.100 tỷ đồng, tăng mạnh so với năm trước và vượt kế hoạch đề ra. Riêng quý IV, doanh thu tăng gần 50% so với cùng kỳ, phản ánh động lực tăng trưởng từ cả thị trường nội địa lẫn quốc tế.

Hiện Vietjet đang tái cấu trúc mạng bay, mở rộng đội tàu, tăng tỷ trọng doanh thu quốc tế và dịch vụ phụ trợ. Thị phần nội địa tiếp tục duy trì ở mức cao, thương hiệu được ghi nhận trong nhóm có giá trị lớn tại ASEAN.

Trong bối cảnh đó, việc nâng trần sở hữu lên 49% có thể giúp doanh nghiệp tiếp cận thêm nguồn vốn dài hạn, đa dạng hóa cơ cấu cổ đông và hỗ trợ mặt bằng định giá ngành trong trung hạn. Với ngành có độ mở cao như hàng không, đây không chỉ là câu chuyện về vốn mà còn là mở rộng không gian tăng trưởng trong dài hạn.

Ngân hàng: Ba nhà băng tiên phong mở “room”

Trước lĩnh vực hàng không, ngành ngân hàng đã đi trước một bước khi Chính phủ cho phép nâng trần sở hữu nước ngoài lên 49% đối với các tổ chức tham gia tái cơ cấu ngân hàng yếu kém.

Ba ngân hàng niêm yết thường được nhắc đến gồm HDBank (HDB), VPBank (VPB) và MB Bank (MBB). Đây cũng là nhóm dẫn đầu về hiệu quả hoạt động và năng lực tài chính.

Năm 2025, HDBank ghi nhận lợi nhuận trước thuế trên 21.300 tỷ đồng, tăng hơn 27%. Hệ số an toàn vốn (CAR) đạt 16,7% – cao nhất ngành; ROE đạt 25,3%, đứng đầu hệ thống; ROA nằm trong top 3 toàn ngành. Ngân hàng này duy trì chính sách cổ tức tiền mặt và cổ phiếu quanh mức 30% mỗi năm trong nhiều năm gần đây. Trong năm 2025, cổ phiếu HDB tăng hơn 50%, mang lại lợi ích kép cho cổ đông.

VPBank và MB cũng đạt tăng trưởng lợi nhuận tích cực trong năm 2025. VPBank thuộc nhóm 3 ngân hàng có CAR cao nhất, còn MB xếp thứ 4 toàn ngành về ROE.

Bộ ba này đang củng cố nền tảng vốn, chuẩn bị cho giai đoạn 2026 với kỳ vọng tăng trưởng tín dụng cao hơn, thế mạnh bán lẻ tiếp tục phát huy, thu nhập ngoài lãi cải thiện và chi phí được kiểm soát tốt trong bối cảnh lãi suất ổn định hơn. Việc mở rộng room ngoại tạo thêm dư địa để lựa chọn nhà đầu tư chiến lược và thu hút dòng vốn quốc tế phục vụ mục tiêu tăng trưởng dài hạn.

Tín hiệu chính sách trước thềm nâng hạng

Ông Lê Anh Tuấn – CEO Dragon Capital – nhận định nâng hạng thị trường là bước khởi đầu cho chu kỳ thu hút vốn dài hạn. Theo ông, các tổ chức như FTSE RussellMSCI đặc biệt quan tâm đến khả năng tiếp cận thị trường và các rào cản sở hữu nước ngoài.

Việc điều chỉnh giới hạn sở hữu ở các ngành trụ cột như ngân hàng và hàng không vì vậy không chỉ mang ý nghĩa kỹ thuật, mà còn phát đi thông điệp về một thị trường đang chủ động tháo gỡ rào cản, nâng cao tính minh bạch và sẵn sàng hội nhập sâu hơn vào dòng vốn toàn cầu.

Thủy Bùi