Khối ngoại bất ngờ tăng mua
Theo số liệu của Chứng khoán MB (MBS), từ cuối tháng 7 đến đầu tháng 8, khối ngoại tăng mạnh hoạt động mua ròng, tập trung chủ yếu vào nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn.
Trong phiên 28/7, khối ngoại mua ròng đột biến khoảng 922 tỷ đồng thông qua khớp lệnh trên HOSE. Tính trong 6 phiên gần nhất đến ngày 8/8, nhà đầu tư nước ngoài mua ròng 5 phiên, với tổng giá trị khoảng 3.400 tỷ đồng, tương đương 130 triệu USD.
Đáng chú ý, dòng tiền tập trung vào các cổ phiếu trụ cột, trong khi dòng vốn qua các quỹ ETF vẫn ở mức khá hạn chế.
Xuất hiện dấu hiệu của P-Notes
Diễn biến này khiến MBS đặt giả thuyết về sự trở lại của dòng vốn Participatory Notes (P-Notes), một hình thức đầu tư thường được các tổ chức tài chính quốc tế sử dụng để cung cấp khả năng tiếp cận thị trường cho nhà đầu tư nước ngoài.
Về bản chất, tổ chức phát hành P-Notes có thể xây dựng danh mục dựa trên các cổ phiếu cơ sở rồi phát hành chứng chỉ cho nhà đầu tư. Hình thức này có ưu điểm về thủ tục và mức độ bảo mật thông tin, đồng thời cho phép nhà đầu tư hưởng lợi ích kinh tế từ danh mục cơ sở.
P-Notes thường được sử dụng để tiếp cận những cổ phiếu vốn hóa lớn, có thanh khoản cao và tác động đáng kể đến chỉ số thị trường.
Khối ngoại từng bán ròng kỷ lục
Từ đầu năm, khối ngoại đã bán ròng khoảng 92.280 tỷ đồng, tương đương 3,54 tỷ USD. Hoạt động bán ròng diễn ra trong phần lớn các tháng từ đầu năm đến tháng 7.
Tuy nhiên, sau giai đoạn thị trường điều chỉnh mạnh, đặc biệt trong tháng 7, một bộ phận dòng tiền nước ngoài bắt đầu quay lại.
Theo đánh giá của MBS, việc dòng vốn tập trung vào nhóm cổ phiếu trụ cột trong khi ETF chưa ghi nhận dòng tiền tương ứng là một trong những dấu hiệu đáng chú ý về khả năng xuất hiện dòng vốn P-Notes.
Cơ hội đi kèm rủi ro
Sự trở lại của dòng vốn này có thể hỗ trợ thanh khoản và tâm lý thị trường trong ngắn hạn sau nhiều tháng bị khối ngoại bán ròng.
Tuy nhiên, P-Notes cũng được đánh giá là dòng vốn có tính đầu cơ cao, khó theo dõi nguồn gốc và có khả năng rút vốn nhanh. Khi dòng tiền bắt đầu phân phối, áp lực bán có thể tập trung mạnh vào chính những cổ phiếu từng được mua vào với quy mô lớn.
Lịch sử thị trường cho thấy sau những giai đoạn P-Notes mua mạnh, thị trường có thể xuất hiện các nhịp rung lắc hoặc điều chỉnh đáng kể khi dòng vốn suy yếu.
Dòng vốn này vì vậy có thể tạo thêm động lực cho một nhịp tăng ngắn đến trung hạn, nhưng đồng thời cũng tiềm ẩn rủi ro biến động mạnh khi đảo chiều.
Khang Nguyễn