Bộ Tài chính và Tổng cục Thuế Trung Quốc vừa ban hành bộ quy định mới về việc đánh thuế các tài sản được nắm giữ thông qua quỹ tín thác ở nước ngoài.

Theo quy định, mức thuế 20% sẽ được áp dụng trong hầu hết các giai đoạn của quỹ tín thác, từ khi thành lập, phát sinh lợi nhuận, phân phối lợi nhuận cho đến khi chấm dứt hoạt động.

Những cá nhân đã chuyển tài sản vào quỹ tín thác từ đầu năm 2023 phải kê khai và hoàn thành nghĩa vụ thuế còn thiếu trước ngày 22/10. Nếu nộp chậm hoặc kê khai không đầy đủ, họ có thể phải chịu thêm tiền phạt và lãi chậm nộp.

Giới giàu khẩn trương tìm cách hoàn tất nghĩa vụ thuế

Ngay sau khi quy định được công bố, nhiều gia đình giàu có có liên hệ với Trung Quốc tại Hong Kong và Singapore đã nhanh chóng tìm đến các công ty luật và đơn vị tư vấn để xác định nghĩa vụ thuế.

Theo các luật sư trong lĩnh vực quản lý tài sản, lượng yêu cầu tư vấn tăng mạnh chỉ trong vài ngày. Những câu hỏi được quan tâm nhất là ai thuộc diện chịu thuế, số tiền phải nộp là bao nhiêu và cách hoàn tất thủ tục trước thời hạn.

Không ít người đang cân nhắc bán bớt tài sản để có nguồn tiền thanh toán nghĩa vụ thuế đúng hạn.

Các chuyên gia nhận định đây là bước thay đổi lớn trong hoạt động quản lý tài sản của giới siêu giàu có tài sản ở nước ngoài.

Khối tài sản chịu ảnh hưởng lên tới hàng trăm tỷ USD

Theo báo cáo của KPMG và Hiệp hội các công ty quản lý quỹ tín thác Hong Kong, tổng tài sản được quản lý thông qua các quỹ tín thác tại Hong Kong đạt khoảng 5.200 tỷ HKD, tương đương 667 tỷ USD vào năm 2023. Trong đó, khoảng 55% danh mục đầu tư liên quan đến Trung Quốc đại lục và Hong Kong.

Ngoài Hong Kong, nhiều cá nhân còn sử dụng Singapore, Quần đảo Virgin thuộc Anh và Quần đảo Cayman để thiết lập các cấu trúc sở hữu tài sản ở nước ngoài.

Động thái mới được đưa ra trong bối cảnh Trung Quốc tìm kiếm thêm nguồn thu ngân sách khi thị trường bất động sản suy yếu làm giảm đáng kể nguồn thu từ bán đất.

Trước khi quy định được áp dụng trên phạm vi toàn quốc, cơ quan thuế tại Thượng Hải, Thâm Quyến và Giang Tô đã tiến hành kiểm tra một số quỹ tín thác ở nước ngoài và áp dụng mức thuế 20% trong từng trường hợp.

Trong 6 tháng đầu năm 2026, thu ngân sách từ thuế thu nhập cá nhân của Trung Quốc tăng 13,1%, dù doanh số bán lẻ chỉ tăng nhẹ.

Việc nộp thuế có thể buộc nhiều người bán tài sản

Các chuyên gia cho rằng việc xác định giá trị tài sản để tính thuế sẽ không đơn giản do nhiều quỹ tín thác đang nắm giữ cổ phần chưa niêm yết, doanh nghiệp tư nhân, bất động sản hoặc các tài sản có tính thanh khoản thấp.

Ngoài ra, dữ liệu kê khai sẽ được đối chiếu với thông tin mà các quốc gia đã chia sẻ với Trung Quốc thông qua Cơ chế trao đổi thông tin tài chính toàn cầu (CRS), chương trình mà nước này tham gia từ năm 2018.

Một khó khăn khác là nhiều chủ sở hữu không có sẵn lượng tiền mặt lớn để nộp thuế. Ngay cả việc rút tiền từ quỹ tín thác để thanh toán cũng có thể phát sinh thêm nghĩa vụ thuế.

Theo giới tư vấn, nhiều khách hàng dự kiến sẽ bán bớt danh mục đầu tư, trong đó cổ phiếu niêm yết tại Hong Kong và thị trường A-share của Trung Quốc được cho là nhóm tài sản dễ bị bán nhất nhờ khả năng chuyển đổi thành tiền nhanh.

Một số chuyên gia cảnh báo quy định mới có thể tạo áp lực bán ngắn hạn trên thị trường chứng khoán Hong Kong. Tuy nhiên, nhiều tổ chức phân tích nhận định tác động chủ yếu sẽ diễn ra ở một số nhóm tài sản và khó tạo ra làn sóng bán tháo trên diện rộng. Trong một số trường hợp, người nộp thuế còn có thể được phép trả dần khoản thuế trong thời hạn tối đa 5 năm.

Minh Minh