Ngày 8/10, tại sự kiện ở Istanbul do ngân hàng trung ương Thổ Nhĩ Kỳ tổ chức, Thống đốc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) Christopher Waller nhận định ngân hàng trung ương nhiều khả năng vẫn phải tiếp tục tăng lãi suất để đưa lạm phát về mục tiêu 2%.

“Nếu dữ liệu kinh tế tiếp tục diễn biến như dự kiến, tôi cho rằng cần có thêm các đợt tăng lãi suất để đưa lạm phát trở lại mục tiêu 2% nhanh hơn”, ông Waller phát biểu.

Tuy nhiên, ông nhấn mạnh Fed có thể linh hoạt về thời điểm điều chỉnh lãi suất. Các đợt tăng không nhất thiết phải diễn ra tại những cuộc họp liên tiếp, nhưng cần được thực hiện trong một khoảng thời gian hợp lý.

Quan điểm này tương đồng với nhận định gần đây của một số lãnh đạo Fed, cho rằng ngân hàng trung ương vẫn có thời gian theo dõi diễn biến kinh tế trước khi quyết định bước đi tiếp theo.

Tháng 9, Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) quyết định tăng lãi suất tham chiếu thêm 25 điểm cơ bản, lên 3,75-4%. Đây là lần đầu tiên Fed tăng lãi suất kể từ tháng 7/2023.

Kể từ đó, nhà đầu tư đã giảm đáng kể kỳ vọng Fed tiếp tục nâng lãi suất ngay tại cuộc họp cuối tháng 10. Thị trường hợp đồng tương lai hiện nghiêng về khả năng đợt tăng tiếp theo diễn ra vào tháng 12.

Theo ông Waller, quyết định tăng lãi suất tháng 9 không xuất phát từ một báo cáo kinh tế riêng lẻ, mà dựa trên hàng loạt dấu hiệu cho thấy áp lực giá cả vẫn ở mức quá cao.

Ông cũng không quá lo ngại việc thắt chặt chính sách tiền tệ sẽ khiến kinh tế Mỹ suy giảm nghiêm trọng. Những bằng chứng cho thấy hoạt động kinh tế đang mạnh lên trong nửa cuối năm nay khiến ông tin rằng việc tăng cường thắt chặt chưa chắc dẫn đến một đợt suy giảm gây tổn hại cho nền kinh tế.

Điều khiến ông quan tâm hơn là lạm phát đang tăng tốc trở lại. Giá cả tại Mỹ sắp bước sang năm thứ 5,5 liên tiếp vượt mục tiêu của FOMC. Theo ông Waller, nếu tình trạng này kéo dài, người tiêu dùng, nhà đầu tư và doanh nghiệp có thể nâng kỳ vọng về lạm phát trong tương lai.

Đây là rủi ro đặc biệt đáng lo ngại đối với Fed. Khi kỳ vọng lạm phát tăng lên, người lao động có xu hướng đòi hỏi mức lương cao hơn, trong khi doanh nghiệp dễ tăng giá để bù đắp chi phí dự kiến. Vòng xoáy này có thể khiến lạm phát kéo dài và khó kiểm soát hơn.

Nhận định của ông Waller được đưa ra sau khi khảo sát mới nhất của Fed New York cho thấy kỳ vọng lạm phát trong 12 tháng tới của người Mỹ tăng lên 3,9% trong tháng 9, mức cao nhất trong gần 3,5 năm.

Ông Waller cũng đề cập đến biểu đồ dự báo lãi suất, thường được gọi là “dot plot”, trong Báo cáo Dự báo Kinh tế của Fed.

Các dự báo công bố sau cuộc họp tháng 9 cho thấy mức dự báo trung vị của các quan chức Fed nghiêng về khả năng có thêm một đợt tăng lãi suất trong năm nay. Triển vọng năm 2027 phức tạp hơn, bởi dự báo của từng quan chức có thể bao gồm việc tăng lãi suất vào đầu năm rồi giảm trở lại vào cuối năm.

Tuy nhiên, ông Waller lưu ý 8 thành viên FOMC dự báo lãi suất cuối năm 2027 sẽ cao hơn mức hiện tại 0,5 điểm phần trăm. So với vùng mục tiêu 3,75-4% hiện nay, mức chênh lệch này tương ứng với lãi suất cao hơn khoảng 50 điểm cơ bản vào cuối năm 2027 theo dự báo của nhóm quan chức trên.

Những dự báo này củng cố quan điểm rằng dù Fed có thể tạm dừng tăng lãi suất trong tháng 10, chu kỳ thắt chặt chính sách tiền tệ chưa chắc đã kết thúc.

Ông Waller đồng thời thể hiện quan điểm khác với Chủ tịch Fed Kevin Warsh về cách ngân hàng trung ương truyền đạt chính sách cho thị trường.

Kể từ khi nhậm chức, ông Warsh chủ trương hạn chế báo trước định hướng lãi suất, đồng thời muốn nhà đầu tư tập trung vào dữ liệu kinh tế thay vì cố dự đoán bước đi tiếp theo của Fed.

Trong khi đó, ông Waller cho rằng không cần thiết phải loại bỏ hoàn toàn việc định hướng trước cho thị trường.

Ông dẫn chứng việc hai quan chức Fed tuần trước công khai nhận định rằng “không cần vội” tăng lãi suất tại cuộc họp cuối tháng 10. Những phát biểu này ngay lập tức khiến kỳ vọng tăng lãi suất trên thị trường giảm xuống.

“Tôi không thể nghĩ ra điều gì mang tính định hướng tương lai rõ hơn thế”, ông Waller nói. “Hành động như vậy vẫn có vai trò quan trọng khi cần thiết.”

Hoàng Linh