Nằm bên dòng sông Hương thơ mộng, Trường THPT chuyên Quốc học Huế gây ấn tượng với những dãy nhà đỏ trầm, hàng cây xanh mát và vẻ đẹp cổ kính được gìn giữ qua hơn một thế kỷ. Thành lập năm 1896, ngôi trường không chỉ là biểu tượng kiến trúc của cố đô mà còn là địa chỉ giáo dục giàu truyền thống, gắn với nhiều dấu mốc quan trọng trong lịch sử dân tộc.

Bên cạnh bề dày lịch sử, Quốc học Huế còn nổi bật với thành tích học tập ấn tượng. Trường có nhiều học sinh đạt giải cao tại các kỳ thi học sinh giỏi quốc gia, Olympic quốc tế, đồng thời ghi dấu ấn tại sân chơi trí tuệ Đường Lên Đỉnh Olympia với 8 học sinh từng góp mặt trong các trận chung kết năm.

Ngôi trường 130 năm tuổi ở Huế được công nhận là Di tích lịch sử quốc gia đặc biệt - Ảnh 1

Được thành lập năm 1896, Trường THPT chuyên Quốc học Huế đã trải qua 130 năm hình thành và phát triển tính đến năm 2026. Đây là một trong những ngôi trường phổ thông lâu đời tại Việt Nam, đồng thời là cơ sở giáo dục có truyền thống đào tạo nhiều thế hệ học sinh xuất sắc.

Điểm đặc biệt của ngôi trường nằm ở kiến trúc mang phong cách phương Tây, kết hợp hài hòa với cảnh quan thiên nhiên đặc trưng của Huế. Dù trải qua nhiều đợt tu sửa, các công trình vẫn giữ được nét cổ kính, tạo nên diện mạo riêng khó nhầm lẫn.

Nhìn từ xa, những dãy nhà màu đỏ trầm nổi bật giữa không gian xanh của cây cối, phía trước là dòng sông Hương yên bình. Sự kết hợp giữa kiến trúc cổ điển và cảnh sắc thiên nhiên tạo nên khung cảnh vừa trang nghiêm, vừa thơ mộng, mang đậm nét đặc trưng của cố đô.

Cổng trường được thiết kế theo dáng tháp chuông, kết hợp mái ngói và các họa tiết trang trí mềm mại. Bên trong là khoảng sân rộng với tượng Chủ tịch Hồ Chí Minh đặt ở vị trí trung tâm, xung quanh có những cây điệp anh đào tỏa bóng. Khi hoa nở, sắc hoa tô điểm cho không gian thêm phần lãng mạn.

Các dãy phòng học mang gam màu đỏ đặc trưng, nối liền nhau bằng hệ thống hành lang có mái che. Cách bố trí này vừa thuận tiện cho hoạt động học tập, vừa tạo nên tổng thể kiến trúc thống nhất, hài hòa.

Ngoài các khu nhà học, khuôn viên trường còn có thư viện, sân bóng rổ, thảm cỏ xanh và những hàng ghế đá dưới tán cây. Những góc cảnh bình dị này không chỉ tạo môi trường học tập gần gũi với thiên nhiên mà còn lưu giữ ký ức của nhiều thế hệ học trò.

Giá trị của Quốc học Huế không chỉ nằm ở kiến trúc. Năm 2011, trường được xếp hạng Di tích lịch sử quốc gia đặc biệt, ghi nhận vai trò và vị trí của địa chỉ giáo dục này trong lịch sử dân tộc. Ngôi trường cũng gắn liền với thời niên thiếu của Chủ tịch Hồ Chí Minh, khi Người từng theo học tại đây.

Ngôi trường 130 năm tuổi ở Huế được công nhận là Di tích lịch sử quốc gia đặc biệt - Ảnh 2

Nếu kiến trúc tạo nên diện mạo đặc trưng, chất lượng giáo dục là nền tảng làm nên danh tiếng của Trường THPT chuyên Quốc học Huế. Nhiều năm qua, học sinh nhà trường liên tục đạt thành tích cao tại các kỳ thi học sinh giỏi quốc gia, Olympic quốc tế và trúng tuyển vào các trường đại học uy tín.

Trong số những cựu học sinh tiêu biểu có TS. Lê Bá Khánh Trình, người giành Huy chương Vàng Olympic Toán quốc tế năm 1979 với số điểm tuyệt đối 40/40; Đinh Anh Minh, đạt Huy chương Vàng Olympic Vật lý quốc tế năm 2010; Trương Đông Hưng, giành Huy chương Vàng Olympic Sinh học quốc tế năm 2017; Trương Văn Quốc Đạt, đạt Huy chương Bạc Olympic Sinh học quốc tế năm 2022.

Năm 2026, Tăng Hạo Nhiên, học sinh lớp 12 chuyên Lý 1 của trường, tiếp tục nối dài bảng thành tích khi giành Huy chương Bạc tại Kỳ thi Olympic Vật lý quốc tế Al-Fergani (FIPhO). Những kết quả này góp phần khẳng định vị thế của Quốc học Huế trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo nhân tài.

Không chỉ có nhiều học sinh thành danh trong lĩnh vực khoa học, Quốc học Huế còn gắn với tên tuổi của nhiều nhân vật có đóng góp nổi bật cho văn hóa, nghệ thuật và tri thức Việt Nam. Có thể kể đến bác sĩ Đặng Văn Ngữ, nhà sử học Đào Duy Anh, các nhà thơ Xuân Diệu, Huy Cận, Lưu Trọng Lư, Tế Hanh, Tố Hữu cùng các nhạc sĩ Trần Hoàn, Phạm Tuyên.

Sự trưởng thành và cống hiến của nhiều thế hệ học sinh đã góp phần tạo nên bề dày truyền thống, giúp ngôi trường trở thành một trong những địa chỉ giáo dục có dấu ấn đặc biệt trong lịch sử Việt Nam.

Thành tích học tập của trường tiếp tục được thể hiện qua các kỳ thi học sinh giỏi quốc gia. Trong năm học 2024-2025, học sinh Trường THPT chuyên Quốc học - Huế giành 83 giải, gồm 2 giải Nhất, 15 giải Nhì, 42 giải Ba và 24 giải Khuyến khích.

Sang năm học 2025-2026, nhà trường đạt tổng cộng 90 giải, trong đó có 4 giải Nhất, 20 giải Nhì, 34 giải Ba và 32 giải Khuyến khích. Kết quả này phản ánh nỗ lực của học sinh, sự tận tâm của đội ngũ giáo viên và sự đồng hành của phụ huynh trong quá trình học tập, rèn luyện.

Song song với chương trình học chính khóa, học sinh Quốc học Huế còn được tham gia các hoạt động ngoại khóa, sự kiện và chương trình trải nghiệm. Việc kết hợp kiến thức với rèn luyện kỹ năng và phát triển giá trị sống góp

Minh Minh