Lạm phát tiếp tục giảm
Theo số liệu Bộ Lao động Mỹ công bố ngày 12/8, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 7 tăng 3,4% so với cùng kỳ năm trước, giảm từ mức 3,5% trong tháng 6. Đây là tháng thứ hai liên tiếp lạm phát đi xuống sau khi tăng trở lại vào đầu năm.
CPI lõi, không bao gồm thực phẩm và năng lượng, tăng 2,5% trong 12 tháng, thấp hơn mức 2,6% của tháng trước. Tính riêng theo tháng, CPI lõi chỉ tăng 0,2%, cho thấy áp lực giá cơ bản đang phần nào dịu lại.
Một yếu tố góp phần kéo lạm phát xuống là giá xăng giảm 2,9% trong tháng 7 so với tháng trước. Tuy nhiên, giá xăng vẫn cao hơn khoảng 25% so với cùng kỳ năm ngoái.
Giá năng lượng đã biến động mạnh kể từ khi xung đột với Iran bùng phát cuối tháng 2. Trong tháng 7, kỳ vọng về tiến triển trong các cuộc đàm phán hòa bình giúp giá dầu và nhiên liệu hạ nhiệt, dù căng thẳng gần đây đã khiến giá năng lượng tăng trở lại.
Theo Hiệp hội Ôtô Mỹ (AAA), giá xăng trung bình hiện khoảng 4 USD/gallon, thấp hơn mức trên 4,5 USD/gallon hồi tháng 5 nhưng vẫn cao hơn đáng kể so với khoảng 3 USD/gallon trước khi xung đột xảy ra.
Cơ hội để Fed không tăng lãi suất
Báo cáo CPI tháng 7 được thị trường đặc biệt chú ý khi Fed dự kiến họp chính sách vào ngày 15-16/9 và từng cho biết sẽ dựa nhiều vào các dữ liệu kinh tế mới nhất để đưa ra quyết định.
Trong hơn một năm qua, Fed nhiều lần cho rằng lạm phát có thể trở về mục tiêu 2% mà không cần tiếp tục nâng lãi suất. Tuy nhiên, đà tăng giá trong nửa đầu năm khiến một số quan chức nghiêng về khả năng cần duy trì hoặc thắt chặt chính sách tiền tệ.
Sau khi số liệu CPI được công bố, công cụ FedWatch của CME Group cho thấy thị trường đánh giá xác suất Fed giữ nguyên lãi suất trong tháng 9 ở mức 58%, tăng từ 54% trước khi báo cáo xuất hiện và 52% một ngày trước đó.
Một số chuyên gia kinh tế cho rằng dữ liệu mới có thể đủ để loại bỏ khả năng Fed tăng lãi suất trong tháng 9, dù ngân hàng trung ương Mỹ vẫn còn một báo cáo lạm phát nữa trước cuộc họp.
Fed vẫn chưa thể chủ quan
Dù tín hiệu mới tích cực, Fed vẫn chưa thể tuyên bố chiến thắng trước lạm phát.
Sau khi giảm xuống khoảng 2,3% vào đầu năm ngoái, lạm phát Mỹ đã chịu áp lực tăng trở lại khi các mức thuế quan khiến giá nhiều loại hàng hóa leo thang.
Chi phí năng lượng tăng do căng thẳng tại Trung Đông cũng góp phần đẩy giá cả lên trong mùa xuân. Trong khi đó, làn sóng đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI) làm nhu cầu xây dựng trung tâm dữ liệu và hạ tầng điện toán tăng mạnh, kéo theo chi phí vật liệu, thiết bị và phần cứng tăng.
Vì vậy, điều Fed quan tâm không chỉ là giá xăng biến động trong ngắn hạn mà còn là khả năng lạm phát cơ bản giảm bền vững.
Để đưa lạm phát về mục tiêu 2%, giá của nhiều nhóm hàng hóa và dịch vụ như nhà ở, vé máy bay hay bảo hiểm ôtô cũng cần hạ nhiệt.
Bên cạnh đó, sức khỏe tài chính của người tiêu dùng Mỹ đang trở thành một yếu tố đáng chú ý. Sau nhiều năm chịu chi phí sinh hoạt cao, nhiều hộ gia đình bắt đầu chịu áp lực tài chính, trong khi thị trường lao động xuất hiện thêm những dấu hiệu kém ổn định.
Những yếu tố này có thể khiến Fed phải cân nhắc thận trọng giữa việc kiểm soát lạm phát và duy trì sức khỏe của nền kinh tế trước khi đưa ra quyết định về lãi suất.
Khang Nguyễn