Bộ Tư pháp đã ban hành Công văn số 1409/BTP-KSTT nhằm triển khai chương trình cắt giảm và đơn giản hóa thủ tục hành chính theo Nghị quyết 66/NQ-CP của Chính phủ.
Trọng tâm của đợt cải cách là quán triệt chỉ đạo của Tổng Bí thư về việc xóa bỏ cơ chế “xin - cho”, hướng tới giảm tối đa rào cản hành chính đang gây khó cho doanh nghiệp.
Các cơ quan quản lý được yêu cầu lấy thời gian và chi phí thực hiện thủ tục của doanh nghiệp làm tiêu chí đánh giá hiệu quả cải cách, qua đó xây dựng môi trường đầu tư minh bạch và thuận lợi hơn.
Nhiều định hướng lớn từ các nghị quyết của Bộ Chính trị như Nghị quyết 57, 66, 68 và 79 được xác định là nền tảng pháp lý cho quá trình tháo gỡ các điểm nghẽn hiện nay.
Theo đó, phương thức quản lý nhà nước sẽ chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm, thay vì cấp phép trước như trước đây.
Trên cơ sở này, Bộ Tư pháp đề nghị các bộ, ngành cắt bỏ toàn bộ các điều kiện kinh doanh mang tính chồng chéo, mâu thuẫn hoặc thiếu rõ ràng. Đồng thời, các điều kiện áp dụng với ngành nghề không thuộc danh mục kinh doanh có điều kiện theo Luật Đầu tư cũng phải được loại bỏ hoàn toàn.
Điều này đồng nghĩa doanh nghiệp sẽ không còn bị ràng buộc bởi các “giấy phép con” trái quy định, qua đó tăng quyền tự chủ và trách nhiệm trong hoạt động sản xuất kinh doanh, áp dụng quản lý theo rủi ro thay vì kiểm soát trước.
Song song với việc gỡ bỏ rào cản gia nhập thị trường, mục tiêu cụ thể được đặt ra là giảm 50% thời gian xử lý và 50% chi phí tuân thủ thủ tục hành chính so với năm 2024.
Một điểm đáng chú ý là theo Luật Đầu tư 2025, từ ngày 1/7/2026, dịch vụ bảo hành, bảo dưỡng ô tô sẽ không còn là ngành nghề kinh doanh có điều kiện.
Bên cạnh đó, toàn bộ quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật bắt buộc cũng nằm trong diện rà soát để đơn giản hóa, đồng thời kết nối với hệ thống dữ liệu quốc gia khi tất cả chế độ báo cáo của doanh nghiệp sẽ thực hiện trên nền tảng điện tử.
Các loại giấy tờ phục vụ hoạt động kinh doanh sẽ chỉ cần cung cấp một lần, giúp doanh nghiệp xử lý thủ tục thuận tiện hơn mà không bị giới hạn bởi địa giới hành chính.
Không chỉ doanh nghiệp, toàn bộ thủ tục nội bộ trong các cơ quan nhà nước cũng sẽ được vận hành trên môi trường số. Hệ thống giải quyết thủ tục tập trung và Cổng Dịch vụ công quốc gia sẽ hoạt động thống nhất tại Trung tâm dữ liệu quốc gia.
Đây được xem là bước chuyển lớn trong tiến trình số hóa, giúp cắt giảm thủ tục dựa trên dữ liệu dùng chung, tạo điều kiện để người dân và doanh nghiệp thực hiện dịch vụ công thuận lợi hơn, phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp.
Theo kế hoạch, các phương án cắt giảm phải được gửi Bộ Tư pháp và Bộ Tài chính thẩm định trước khi trình Thủ tướng phê duyệt trước ngày 30/6/2026.
Tính đến cuối tháng 2/2026, chương trình cải cách của Chính phủ đã loại bỏ được 1.973 điều kiện kinh doanh, tương đương mức giảm 29,2% chi phí tuân thủ, giúp xã hội tiết kiệm khoảng 34,9 nghìn tỷ đồng.
Khang Nguyễn