Thực hiện Thông tư số 50/2025 của Bộ Công Thương về lộ trình phối trộn nhiên liệu sinh học với nhiên liệu truyền thống, từ ngày 1-6 thị trường chỉ còn lưu hành hai loại xăng sinh học là E5 và E10. Tuy nhiên, thực tế cho thấy việc tìm mua xăng E5 hiện không hề dễ dàng.
Người dân vất vả tìm xăng E5
Anh Duy Minh, ở phường Đông Ngạc (Hà Nội), cho biết phải đi hơn 4 km và ghé qua ba cây xăng mới tìm được nơi bán xăng E5, bởi nhiều cửa hàng hiện chỉ kinh doanh xăng E10.
Tại TP HCM, khảo sát cho thấy phần lớn cửa hàng thuộc hệ thống Petrolimex Sài Gòn chỉ bán xăng E10. Theo doanh nghiệp này, hiện trên địa bàn thành phố chỉ có ba cửa hàng cung cấp xăng E5, gồm cửa hàng số 10 trên đường Lý Thường Kiệt, cửa hàng số 56 trên Quốc lộ 50 và cửa hàng số 67 trên Quốc lộ 22.
Trong khi đó, một số hệ thống như PVOIL và COMECO vẫn duy trì các điểm bán xăng E5. Nhiều khách hàng lựa chọn loại nhiên liệu này cho xe đời cũ hoặc các loại máy móc như máy cắt cỏ, máy bơm nước, máy thổi lá và thiết bị phục vụ sản xuất nông nghiệp.
Đại diện PVOIL cho biết doanh nghiệp vẫn phân phối song song xăng E5 và E10, song việc triển khai phụ thuộc vào nhu cầu thực tế của từng khu vực thay vì áp dụng đại trà.
Ông Nguyễn Xuân Thắng, Giám đốc Công ty TNHH Hải Âu Phát, cho biết các cửa hàng của doanh nghiệp vẫn duy trì bán xăng E5 và lượng khách sử dụng hiện chiếm khoảng 70%-80%. Tuy nhiên, nguồn cung đang khá hạn chế, buộc doanh nghiệp phải liên hệ nhiều đầu mối mới bảo đảm đủ hàng.
Khó mở rộng phân phối trong thời gian ngắn
Theo bà Nguyễn Thị Sinh, Giám đốc Công ty Xăng dầu Chiến Thắng (Lào Cai), trước đây xăng E5 tiêu thụ chậm nên nhiều đơn vị đã thu hẹp hoặc ngừng kinh doanh mặt hàng này. Khi xăng E10 trở thành lựa chọn phổ biến trên thị trường, nhu cầu đối với E5 lại bất ngờ tăng lên.
Tuy nhiên, việc khôi phục nguồn cung không đơn giản. Nhiều đầu mối hiện không có sẵn xăng E5, doanh nghiệp muốn nhập hàng phải lấy từ các khu vực xa như Hải Phòng. Trong khi đó, mức chiết khấu chỉ khoảng 200-300 đồng/lít khiến hiệu quả kinh doanh không cao, thậm chí có nguy cơ thua lỗ.
Bên cạnh đó, hạn chế về hạ tầng cũng là rào cản lớn. Nhiều cửa hàng xăng dầu trước đây chỉ được thiết kế với một hoặc hai bể chứa dành cho các loại xăng truyền thống. Nếu muốn bổ sung thêm bể chứa để kinh doanh nhiều chủng loại nhiên liệu, doanh nghiệp phải thực hiện hàng loạt thủ tục pháp lý, kỹ thuật và thẩm duyệt liên quan.
Theo các doanh nghiệp đầu mối, việc mở rộng mạng lưới bán xăng E5 cần thêm thời gian để đánh giá nhu cầu thực tế của thị trường. Ngoài ra, họ cũng phải tính toán hiệu quả đầu tư khi loại nhiên liệu này chỉ được duy trì lưu hành đến hết năm 2030.
Chi phí đầu tư cho bồn chứa, hệ thống phối trộn và phương tiện vận chuyển khá lớn, trong khi thời gian khai thác còn khoảng 5 năm. Vì vậy, nhiều doanh nghiệp đang cân nhắc kỹ trước khi quyết định mở rộng quy mô phân phối.
Xăng E5 tiếp tục được duy trì đến năm 2030
Bà Nguyễn Thúy Hiền, Phó Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương), cho biết cơ quan quản lý đang theo dõi sát diễn biến cung - cầu trên thị trường.
Hiện Bộ Công Thương đã tích hợp thông tin các điểm bán xăng E5 trên ứng dụng "Quanh tôi", giúp người dân dễ dàng tra cứu cửa hàng gần nhất. Trên cơ sở nhu cầu thực tế của từng địa phương, cơ quan quản lý sẽ xem xét đề xuất mở thêm điểm bán phù hợp.
Theo bà Hiền, việc mở rộng mạng lưới phân phối phải căn cứ vào sản lượng tiêu thụ thực tế, đồng thời phù hợp với năng lực hạ tầng hiện có của doanh nghiệp.
Liên quan đến lộ trình nhiên liệu sinh học, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân khẳng định xăng E5 sẽ tiếp tục được lưu hành đến hết năm 2030 nhằm đáp ứng nhu cầu của các phương tiện chưa tương thích hoàn toàn với xăng E10.
Ông cho biết việc duy trì thêm 5 năm sẽ bảo đảm khả năng sử dụng nhiên liệu phù hợp cho toàn bộ các dòng xe đang lưu hành trên thị trường.
Yêu cầu bảo đảm nguồn cung
Tại Văn bản số 1781 ban hành ngày 8-6, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước yêu cầu các thương nhân đầu mối và thương nhân phân phối xăng dầu thực hiện nghiêm quy định về phối trộn, cung ứng xăng sinh học, bảo đảm nguồn hàng phục vụ sản xuất và tiêu dùng.
Cơ quan quản lý nhấn mạnh các doanh nghiệp không được để xảy ra tình trạng gián đoạn nguồn cung xăng sinh học trong toàn hệ thống, đồng thời phải bảo đảm cung cấp đầy đủ cho các cửa hàng bán lẻ để hoạt động kinh doanh diễn ra liên tục, ổn định trong mọi tình huống.
Khang Nguyễn